Học nhiều lại quên

hocnhieulaiquenSuy bụng ta ra bụng người

Có con quạ tha được xác một con chuột thối về ngồi trên cây rỉa mồi. Diều hâu từ trên cao ngó thấy liền hạ cánh xuống bảo:

– Này anh Quạ ơi, xác con chuột bị ngấm thuốc độc, đừng ăn mà chết đấy anh ạ!

Quạ chẳng nghe mà lại còn la mắng:

– Anh muốn chia phần miếng mồi ngon của tôi đấy hử, chẳng đời nào!

Nói rồi Qụa bấu lấy con mồi, quay lưng lại ăn tiếp. Diều hâu thấy ý tốt của mình bị nghi oan liền bỏ đi không thèm nói nữa. Quạ ăn hết miếng mồi, liền bị đứt ruột chết ngay.

————

Việc học của con cái, ắt hẳn cha mẹ nào cũng sẽ quan tâm đến. Có cha mẹ quan tâm một cách vừa phải, có cha mẹ lại quan tâm thái quá, bắt con mình học ngày học đêm, học không có thời gian vui chơi, giải trí, học mệt mỏi đến cả cơm ăn cũng không nuốt nổi. Điều này thật không nên.

Sau đây, chúng ta hãy cùng tìm hiểu một số tình cảnh ngang trái như thế. Tình cảnh thứ nhất, trong một gia đình nọ, có cô con gái năm nay thi lên lớp sáu. Vì không muốn con mình vụt mất danh hiệu học sinh giỏi, cha mẹ cô bé đã đốc thúc có phần quá đáng, bắt cô bé phải học ngày, học đêm, và rồi cha mẹ cô bé lại tự tin dỏng dạc nói rằng thi cử đạt kết quả tốt xong thì tha hồ mà vui chơi, việc đâu vẫn còn có đó. Tình cảnh thứ hai, trong một gia đình nọ, người chồng đi làm, người vợ ở nhà nội trợ. Do ở nhà nội trợ, nên người vợ có thời gian rãnh rỗi, thế là bắt đầu người vợ khởi nghĩ lên bao ý nghĩ thật có phần nông nổi, đó chính là người vợ thuê thêm ba gia sư để kèm cặp con mình, một cậu bé chỉ mới học lớp ba, dù trước đó đã có ba gia sư đang dạy cho cậu bé. Cha cậu bé nhìn thấy tình cảnh con mình phải học ngày học đêm nên đã nổi cơn sân hận cất lên tiếng lời với vợ mình rằng ông không muốn con mình phải học hành vất vả như vậy, tuổi còn nhỏ, ngoài việc học ra còn rất cần tạo điều kiện cho con vui đùa với chúng bạn, thế nhưng, lời tiếng của người cha đối với người mẹ chỉ như gió thoảng qua tai, tranh cãi không đành, không muốn to tiếng, gây nên không khí bất hòa, người cha đành thinh lặng mà xót xa thay cho con mình, có những lúc cậu bé học hành mệt quá đã ngất xỉu, và thế là người mẹ lại nghĩ ra một cách thức đó là truyền dịch cho con để con mau chóng lấy lại sức khỏe, thật có phần ngang trái thay tình cảnh như vậy. Tình cảnh thứ ba, một cậu thiếu niên bảo rằng bình thường mỗi ngày cậu phải ngồi học đến mười một giờ đêm, nhưng đến gần kỳ thi, cha mẹ cậu lại bắt cậu phải học đến những một hai giờ đêm, khi thấy cậu mệt mỏi thì mẹ cậu đã chuẩn bị sẵn sàng cà phê, và trà đặc, bà còn nói rằng hồi xưa bà vẫn thường áp dụng cách này và học hành rất dễ vào.

Tình cảnh thứ tư, một cô bé hiện đang rất ngán ngẩm khi phải đối diện với năm người gia sư, thì nay khi kỳ thi gần đến, cha mẹ cô bé lại tăng thêm ca. Ca một từ sáu giờ ba mươi đến tám giờ ba mươi, ca hai từ tám giờ ba mươi tới mười giờ ba mươi. Cô bé cảm thấy vô cùng mệt mỏi, và cất lời trách móc cha mẹ mình thật độc ác, nhẫn tâm. Tình cảnh thứ năm, một cô bé cũng bị cha mẹ bắt học đến một hai giờ đêm, và vào ngày thi cử, do học hành quá mệt mỏi, cô bé đã không thể ăn uống gì được, nên đã bị tuột huyết áp, làm bài thi không được, phải thi bổ sung, cô bé nói rằng tuy học nhiều như vậy, nhưng khi thi xong thì bao nhiêu bài vở cô bé đều quên sạch sành sanh. Những tình cảnh trái ngang là như thế, chẳng mấy chốc đã được lan truyền rộng khắp trên các trang mạng xã hội, và những tiếng lời bình luận đã vang vọng lên. Người thì cho rằng không nên ép con em chúng ta học hành nhiều quá, cần dành thời gian để dạy các em kỹ năng sống, để các em sống biết yêu thương nhau hơn, không trở nên vô cảm trước tình cảnh gian khó của người khác, không dễ bị lợi dụng bởi những người xấu. Người khác thì bảo rằng do cái tôi của cha mẹ quá lớn, những việc trước đây làm không được, nay cha mẹ đặt hết kỳ vọng vào con cái, nên ra sức bắt ép các con phải học hành thật vất vả, học hành như vậy, thi xong lại quên hết thì thật uổng phí thời gian và sức lực, các bậc cha mẹ cần nên bình tâm tĩnh ý nhìn nhận lại cách hành xử không đúng đắn của mình, cần nên đổi thay sao cho cuộc sống của con em mình trở nên ngày càng bình yên, và hạnh phúc hơn mà không phải cứ mãi nghe thấy các em kêu ca, trách móc cha mẹ.

Cuộc đời là vậy, nhưng dù cuộc đời có như thế nào đi nữa, mỗi người chúng ta cũng đều cần đến một sự tỉnh giác nhất định nào đó để có được thái độ, và cách hành xử hợp tình hợp lý nhất có thể. Và để có được điều này có lẽ là chúng ta cần phải có được nhận thức đúng đắn về cái tôi. Cái tôi chỉ là do vô vàn các yếu tố khi đủ duyên thì hội tụ thành, khi duyên tiêu tán thì tan biến mất, cái tôi chỉ là huyễn hóa, duyên hợp tạm bợ, cái tôi không thật có, thì cái gọi là của tôi cũng không thật. Khi có nhận thức như vậy, chúng ta sẽ dần vơi giảm ái ngã, vốn dĩ là nguồn gốc của tham, sân, si, của mọi khổ đau trong cuộc đời. Khi có nhận thức như vậy, thì khi có những ý niệm, hay xúc cảm lăn xăn hiện lên trong tâm tư, chúng ta chỉ cần nhìn, nhìn, và nhìn thẳng vào chúng, chỉ nhìn mà không tham đắm, không đè nén, không diệt trừ, không lãng tránh, cũng không mong cầu bình yên, nhìn để thấy được các tiến trình sinh khởi, lan tỏa, tăng giảm cường độ, và dần tan biến mất của chúng. Trong khi tọa thiền, chúng ta nên chú tâm vào một điểm trước mặt, có thể chọn một điểm trên chóp mũi. Trong khi chú tâm như vậy, nếu vọng tưởng, xúc cảm thị phi, và cơn đau có khởi lên nhè nhẹ, chúng ta có thể thản nhiên bỏ qua chúng, đừng để ý đến chúng, vẫn tiếp tục chú tâm tại một điểm trên chóp mũi, chúng có hiện lên rồi sẽ tự tan, nhưng khi vọng tưởng, xúc cảm thị phi, và cơn đau khởi lên quá mãnh liệt, thì lúc này, chúng ta có thể lùi về một góc chuyển sang theo dõi hơi thở vào ra một cách tự nhiên nơi mũi, đừng bận tâm đến chúng, hoặc chúng ta có thể chuyển sang nhìn thẳng vào chúng, rồi chúng cũng sẽ tan. Khi vọng tưởng thuộc về thế giới nhị nguyên phân biệt đối đãi giữa có không, được mất, hơn thua, phải quấy, trong ngoài, đẹp xấu, thiện ác, vui buồn, thương giận… tan mất, khi đó chỉ còn lại duy nhất niệm vi tế tại chóp mũi, chúng ta cần nên buông xả cả niệm vi tế này, cần thêm một bước vượt qua tâm thái này, nhà thiền gọi là đầu sào trăm trượng cần phải một bước nhảy qua, như khi trèo lên cây một trăm thước, khi trèo lên là còn có cây để trèo, trèo tới đầu sào chót ở trên, phải nhảy qua khỏi mới được, nhảy khỏi cho tan nát tâm phân biệt, chấp trước vi tế, để không rơi vào không, năng giác sở giác đều không, mọi thứ đối đãi dứt bặt, nhảy qua khỏi liền thể nhập vào bản tâm hằng thanh tịnh, rỗng rang, và sáng tỏ, thường hay biết mọi sự vật, hiện tượng nhưng không khởi ý phân biệt. Từ tâm thái này chúng ta sẽ thể phát khởi ra những ý nghĩ, lời nói, và hành động đúng đắn đem đến lợi lạc chân chính cho không chỉ bản thân mà còn cho cả mọi chúng hữu tình xung quanh.

————

Tham khảo: songdep.xitrum.net, banmaihong.wordpress.com

Ảnh: Internet.

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: